Phòng ngủ mùa nóng và mùa mưa: đổi mấy thứ theo mùa để ngủ được
Bốn bài trước của mục này nói mười mẹo phòng ngủ làm trong một buổi, phòng ngủ khi có trẻ nhỏ, chuyện hai người khác nhịp ngủ chung một phòng, và phòng ngủ cho người lớn tuổi. Bài này nói một biến số đều đặn mà ít ai chuẩn bị trước: mùa.
Ở miền Nam, một phòng ngủ dễ chịu vào tháng mát có thể trở nên rất khó ngủ vào tháng nóng, và ẩm mốc vào mùa mưa. Đổi vài thứ theo mùa thì rẻ hơn nhiều so với sửa chữa.
Mùa nóng: chặn nhiệt trước khi làm mát
Thứ tự này quan trọng. Chặn nhiệt từ bên ngoài luôn hiệu quả hơn hạ nhiệt bên trong:
- Rèm cho mặt hứng nắng chiều, kéo lại từ đầu giờ chiều chứ đừng đợi tối mới kéo.
- Phim cách nhiệt hoặc mành ngoài cho cửa kính lớn.
- Thông gió lúc trời mát — sáng sớm và đêm khuya — rồi đóng lại khi nắng lên.
- Quạt kết hợp máy lạnh: quạt giúp không khí lưu thông nên bạn cảm thấy mát hơn ở cùng một nhiệt độ cài đặt, và tốn ít điện hơn so với hạ nhiệt độ xuống sâu.
Dùng máy lạnh cho đúng
- Đặt nhiệt độ vừa phải thay vì thật thấp; chênh vài độ tạo khác biệt rõ trên hoá đơn.
- Không để luồng gió thổi thẳng vào người nằm, nhất là vào đầu và mặt. Chỉnh cánh hướng lên trần để gió lan đều.
- Vệ sinh lưới lọc định kỳ — lưới bẩn làm máy chạy nặng, lạnh kém và đưa bụi vào phòng.
- Phòng có máy lạnh vẫn cần được mở cửa cho thoáng mỗi ngày một lúc.
- Ống thoát nước của dàn lạnh phải thông; tắc là nước nhỏ xuống tường, và đó là mầm mốc.
Chăn đệm theo mùa
- Mùa nóng dùng ga và vỏ gối bằng chất liệu thoáng, mỏng; đổi sang loại dày hơn khi trời mát.
- Đệm dày hoặc đệm bọc kín gây bí; một tấm lót mỏng thấm hút bên trên giúp dễ chịu hơn nhiều.
- Gối là thứ tích ẩm và bụi nhanh nhất — giặt vỏ thường xuyên, phơi ruột gối khi có nắng.
- Chăn mùa lạnh cất đi thì cho vào túi kín có gói hút ẩm, đừng để trong tủ mở suốt mùa mưa.
🔴 Mùa mưa: ẩm là vấn đề chính
- Đừng phơi đồ trong phòng ngủ. Đây là nguyên nhân số một khiến phòng ẩm và có mùi.
- Kê giường và tủ cách tường một khoảng để không khí lưu thông; mặt sau tủ sát tường ngoài là chỗ mốc hay xuất hiện đầu tiên.
- Mở cửa cho thoáng vào lúc trời hửng, dù chỉ mười lăm phút.
- Gói hút ẩm trong tủ quần áo, thay khi đã bão hoà.
- Kiểm trần và chân tường sau vài trận mưa lớn; vết ố mới là dấu hiệu thấm cần xử sớm.
- Quần áo phải khô hẳn mới cất — cất khi còn ẩm là mốc cả tủ.
Bài về độ ẩm và nấm mốc ở trang cùng cụm nói kỹ hơn phần đo và xử lý khi mốc đã xuất hiện.
Côn trùng theo mùa
Mùa mưa thường kéo theo muỗi và kiến. Vài việc đơn giản: đổ hết nước đọng ở chậu cây, khay hứng, xô ngoài ban công; dùng màn hoặc lưới chống muỗi ở cửa sổ; không để đồ ăn trong phòng ngủ.
Nếu dùng nhang muỗi hoặc bình xịt thì đừng dùng trong phòng kín có người đang ngủ, và để xa tầm trẻ em. Với nhà có trẻ sơ sinh, hãy ưu tiên màn chống muỗi thay vì hoá chất.
Ánh sáng theo mùa
Mùa nóng thì trời sáng sớm hơn, và ánh sáng lọt qua rèm mỏng có thể đánh thức bạn trước giờ. Một lớp rèm dày hoặc rèm chắn sáng cho khoảng thời gian này giúp giữ giấc ngủ.
Ngược lại, nếu bạn khó dậy vào mùa mưa nhiều mây, hãy để một khe sáng tự nhiên hoặc dùng đèn hẹn giờ. Bài về ánh sáng và giấc ngủ ở trang cùng cụm bàn kỹ phần này.
Hai buổi chuyển mùa trong năm
Cách gọn nhất là gom tất cả vào hai buổi, mỗi buổi chừng một tiếng:
- Đầu mùa nóng: đổi ga mỏng, vệ sinh lưới lọc máy lạnh, kiểm quạt, lắp rèm chắn nắng, cất chăn dày.
- Đầu mùa mưa: kiểm trần và chân tường, thay gói hút ẩm, dọn nước đọng ngoài ban công, kiểm màn chống muỗi, phơi chăn gối lần cuối khi còn nắng.
Đặt lịch nhắc trong điện thoại một lần. Việc nhớ vẫn là phần khó nhất.
Nói gọn lại
Mùa nóng thì chặn nhiệt trước rồi mới làm mát, dùng quạt kèm máy lạnh và đừng để gió thổi thẳng vào người nằm. Mùa mưa thì lo ẩm: không phơi đồ trong phòng, kê đồ cách tường, mở thoáng khi trời hửng và cất quần áo khi đã khô hẳn. Gom lại thành hai buổi chuyển mùa mỗi năm là đủ.